|
|
31/5', 11/5'. Zie onder Quint en Praestant. Een terts 33/5' in de discant komt in 4 Mixturen wel voor; vertroebelt, maar kan aan het ensemble een plechtig accent geve Tertsoymbel. Een Cymbel, waarin ook een tertskoor is opgenomen
Tertsfluit
13/5'. Terts van fluitmensuur.
Tertsmixtuur
Een Mixtuur, waarin ook een tertskoor is opgenomen.
Tertsscherp
Een Scherp, waarin ook een tertskoor is opgenomen.
Tibia
8', 4'. Een wijde Holpijp van hout, met dikke klank. In theater-orgels gebruike Tierce. Franse benaming van Terts.
Tolkaan
8', 4'. Trechtervormige labiaalstem waarvan de klank het midden houdt tuss Salicionaal en een milde, zacht strijkende Praestant.
Traversfluit
Zie Dwarsfluit.
Trechterfluit
4', 2'. Trechtervormige Open fluit, in klank gelijkend op een piccolo orkest.
Trechtergamba
8'. Een naar boven toe wijder uitlopende Gamba, met zachte To klank. Vergelijk Portunaal.
Trechtergedekt
16', 8', 4'. Een gedekte trechtervormige labiaalstem, klinkend als een n ruisende Holpijp, met septime-boventoon.
Trechterregaal
16', 8', 4'. Een Regaal met korte hobobekers en heldere, fijn-zangerige Trechterroerfluit. 8'. Een meer ingetogen klinkende Roerfluit van eigen vinding, met lijke en versmeltende 4e deeltoon (superoctaaf). Octrooinr. 113821.
Trombone
16', 8'. Een Trompet voor het pedaal.
Trompet
16', 8', 4'. Het meest voorkomende tongwerk, met heldere, vaste en krs trompetklank.
Trompet harmonique
8', 4'. Trompet met van de 2'-lengte af dubbele bekerlengte voor een vollere klank.
Trompetmusette
16', 8', 4', 2'. Tongwerk van eigen vinding, met afgestemde bel Dulciaanlengte. Klank het midden houdend tussen een forse Dulciaan en een fell Trompet.
Trompetregaal
4'. Een regaal met korte trompetbekertjes en een vurige dunne klank een gestopte orkesttrompet. Zie ook Kinura.
Tuba
16', 8', 4'. Trompet van krachtige intonatie.
Tuba mirabilis
8'. Een zeer sterk en dik ge'intoneerde Tuba.
Twelth
Engelse benaming van Quint 22/3-'.
Unda maris
8'. Zwevend gestemde Salicionaal, doorgaans beginnend bij klein c. Untersatz. 32', 16'. Duitse benaming van Subbas.
Veldfluit
4', 2'. Konische open of cylindrische gedekte fluit
Viola d'amore
8', 4'. Zachte Viola di gamba.
Viola di gamba
16', 8', 4'. Meestal cilindrisch enge open labiaalstem van weinig volume en met duidelijke, doch milde en niet geforceerde streek. Soms een Regaal met, van onderen af gezien, cilinder-dubbele kegel-cilinder-trechter en wat gesmoorde Vox-humana-klank.
Violine
8', 4'. Zie Viola di gamba.
Violon
16', 8'. Krachtige Viola di gamba van iets wijdere mensuur.
Violonbas
16', 8'. Zie Violon.
Violoncello
8'. Zie Violon.
Vioolpraestant
16', 8', 4'. Praestant van enge mensuur en strijkende intonatie; wijder dan Fugara.
Vioolregaal
4'. Een regaal met zeer korte Dulciaanbekertjes en felle, strijkende klank. Vlakfluit. 4', 2'. Baarpijp met brede labiering en krachtige klank.
Voix céleste
8'. Zwevend gestemde Viola di gamba, doorgaans beginnend bij klein c.
Vox angelica
8', 4'. Zacht geïntoneerde Dulciaan van enge mensuur.
Vox humana
8'. Een Regaal met dubbele kegel en helder snaterende, op de hobo van het orkest gelijkende klank. Ook wel gebouwd als Dulciaanregaal. Waar men de menselijke stem tracht te benaderen, wordt het karakter er meestal niet beter op.
Vulwerk.
Zie Mixtuur.
Wilgenpijp
8'. Zie Salicionaal
Woudfluit
2', 1'. Een vrij krachtig klinkende cylindrische open of konische fluit.
Wijd gedekt
8', 4'. Een Holpijp van wijde mensuur en krachtige klank.
Zachtbas
16'. Zie Echobas.
Zachtgedekt
16', 8', 4'. Zie Lieflijk gedekt.
Zachtfluit
Zie Fluit dolce.
Zartbass
Duitse benaming van Echobas.
Zingend gedekt
16', 8', 4'. Helder geintoneerde Holpijp van vrij enge mensuur.
Zingend Praestant
8', 4', 2'. Boventoonrijk geintoneerde, vrij enge Praestant.
Zink
8', 4'. Zie Cinck. Soms een Spitsgedekt.
Zoembas
32', 16'. Sterk-trechtervormige gedekte metalen labiaalstem van eigen vinding met zachte, zoemende klank, die aan een contrabas in het orkest doet denken. Daar bij bovendiameter van een wijde Subbas slechts een lengte van ongeveer de helft hiervan vereist is, kan deze stem met name een plaats vinden in orgels, staande in kleine ruimten of vertrekken, waar voor gedekte of open 16'-pijpen geen voldoende hoogte is. Octrooinr. I 13821
Zwegel
4', 2'. Zie Flageolet.
Zweving
8'. Zie Voix celeste.
Zwitserspijp
8', 4', 2', 1'. Een fluit-achtig geintoneerde Salicionaal, soms overblazend van de 2' af.
|
